Mine sisu juurde

Karjalan rahvahaline muzei

Мегавики-späi

Leheküljel Šablon:Modul':ПартнерствоМКРФ/style.css puudub sisu.

Fail:Gerb-icon.png

Venäman kul'turministerstv

Fail:Arrow-Right.png
Fail:Gerb-big.png
Venäman Federacijan kul'turministerstv

<table class="infobox infobox-Skriptitõrge: Moodulit "Hash" pole. " style="" data-name="Музей" >Karjalan rahvahaline muzeiSkriptitõrge: Moodulit "Wikidata" pole. Skriptitõrge: Moodulit "Wikidata" pole. Skriptitõrge: Moodulit "Wikidata" pole. Skriptitõrge: Moodulit "Infobox" pole.Skriptitõrge: Moodulit "Wikidata" pole.Skriptitõrge: Moodulit "Transclude" pole. Skriptitõrge: Moodulit "Coordinates" pole.[[Kategorii:Vodel Skriptitõrge: Moodulit "math/tonumber" pole. tehtud muzejad ]]

Skriptitõrge: Moodulit "Культурное наследие народов РФ" pole.

Karjalan rahvahaline muzei (ven.: Национальный музей Республики Карелия) — suremb muzei Petroskoi-lidnas, vodel 1871 sen tegi Oloncan gubernijan pämez' Grigorii Grigorjev. Muzei om enččen gubernatoran pertiš, mitte oli sauvdud XVIII-voz'sadan lopus[1].

Istorii

Ezmäižen muzejan ekspozicijan nimi Petroskoi-lidnas oli "Oloncan gubernijan muzeum", se oli avoitud vodel 1838. Ekspozicijal oli ozutadud Aleksandrovskijan zavodan tehtud tehmused, miččed aigemba ozutadihe gubernijan ozutelusel. Vaiše ezmäks muzei ei olend avaitud kaikile[2][3].

Vodel 1871 oli tehtud Oloncan tedo-tegeližuden da istorii-etnografine muzei.

Tal'vkus vodel 1916 muzei paloi da äjad eksponatad paloiba. Vodel 1918 vodel muzei mülüškanzi Rahvahaližehe tedotelendan Oloncan komissariataha[4].

Vozil 1920 muzejaha mülüškanzi Oloncan pühäpertin-istoriline muzei. Jäl'ghe sidä, konz oli tehtud Karjalan radkommun, muzei tegihe kommunan muzejaks, eksponatoiden pala oli anttud Oloncan gubernijan muzejaha, mitte sirdihe Pöudoho da sen pämeheks tegihe А. Fomin-Svetl'ak[5] (jäl'ghe Oloncan gubernijan heitändad tegihe ujezdan muzejaks).

Sovetskijan Sojuzan aigan muzei sai uden nimen da tegihe Karjalan agjan muzejaks[6][7], vodelpäi 1928 — Karjalan valdkundaline muzei[8].

Suren Kodiman voinan aigan (vozil 1941—1944), konz Petroskoi oli suomalaižiden valdas, kevädel vodel 1942 kal'hembad eksponatad vedihe Hel'sinkin muzejan varažomha «Ateneum»-muzejaha da Voinmuzejaha Suomehe[9].

Vodhesai 1953 — Karjalaiž-Suomalaine valdkundaline muzei, vozil 1953—1956 — Karjalaiž-Suomalaižen SSRan Valdkundaline istorijan-kodiröunan muzei, jäl'ghe — Karjalan valdkundaline kodiröunan muzei. Kuvad, miččed sirdihe Karjalan valdkundaližes kodimaižes muzejaspäi, tegihe Karjalan taidehmuzejan päkogomusikš vodel 1960 Petroskoiš.

21. sügüz'kud vodel 2011 muzei sai uden nimen da tegihe Karjalan rahvahaližeks muzejaks[10].

Muzejan pämehed

  • vodelpäi 1871 — Ivanov Aleksandr Ivanovič
  • Šel'ukov Flegont Sergejevič (1884—1889)[11][12]
  • G'unter Aleksandr Karlovič (1889—1899)[13][14][15][16]
  • Blagoveščenskii Ivan Ivanovič (1902—1912)
  • Ivanov Vladimir Isaakovič (1914—1924)
  • Krilov Viktor Ivanovič (1925—1928)[17]
  • Makarjev Stepan Andrejevič (1928—1931)
  • Mullo Ivan Mihailovič (1932—1939)
  • Jazvikov Leonid Petrovič (1939-1940)[18][19], aigsijaline pämez'
  • Pesina Revekka Moisejevna (1944-1945)[20]
  • Dorošin Hristofor Georgijevič (1945—1948)[21]
  • Mironov F'odor Galaktonovič (1948)[22]
  • Mullo Ivan Mihailovič (1948—1953)
  • Jegorov Filipp Ivanovič (1954—1958)
  • Mezencev Georgii Ivanovič (1958—1965)
  • Ionova Valentina Matvejevna (1965—1975)[23]
  • Ribak Jefrem Davidovič (1975—1984)[24][25]
  • Šilova (Lopatkina) Lüdmila Vasiljevna (1984—1988)[26]
  • Grossman (Uhanova) Natalja Aleksejevna (1988—1994)
  • Sokolova Ol'ga Aleksejevna (1994—1997)
  • Šilova (Lopatkina) Lüdmila Vasiljevna (1997—1999)
  • Zarina Jelena Gennadjevna (2000—2005)
  • vodelpäi 2005 — Gol'denberg Mihail Leonidovič

Ekspozicii

Kaikenaigaižen ekspozicijan ezmäižed zalad starinoičeba Karjalan londusen, arheologijan da istorijan polhe.

  • Ekspozicii londusen polhe starinoičeb kivimägiden da mineraloiden sündumižen polhe, Karjalan kazvmusiden da živatoiden mirun erigoičusiš.
  • Arheologijan zalas adivod voiba nägištada ičeladuižid artefaktoid - granitan kiviloudad tundmatomiden kuvidenke kal'l'oil - petroglifoidenke, amuižed radkalud da jogapäiväižed kalud, amuletad, miččed om sadud Oleneostrovskan kaumaspäi völ kivivoz'sadal, Pohjoiž-Jevropan surembas arheologian muštpachaspäi.
  • Zaloiš, miččed om omištadud Karjalan istorijale, adivod voiba süveneda Keskvoz'sadoiden aigaha, tedištada enamba siš, kut P'otr Suren da imperatriican Jekaterinan Toižen aigan tegihe zavodan tegeližuz', kut Petran Sloboda tegihe Petrozavodskaks — Oloncan gibernijan pälidnaks, nägištada, kut 18—19 voz'sadoil hilläšti kazvoi da kehitoitihe Peroskoi-lidn da sündui Kehker avoird.
  • Ekskursijad, teatraližed programmad, vastused kaikenaigäižiden adivoiden täht, kudambil oma erazvuiččed melentartused, mäneba mul'tumedialižiden programmoiden abul. Muzejas radaba kafe da muštlahjoiden lauk.

Muzejan kaikenaigaižen ekspozicijan zalad. Adres: Petroskoi-lidn, Leninan avoird, 1:

  • Regionan londusen erigoičused: «Kived starinoičeba», «Jäžoman jäl'ged», «Taigan agj».
  • «Kiviaigkirj». Karjalan arheologii.
  • Interaktivine kompleks «Adivoiš endevanhanno heimonno».
  • «Pohjoižporubežje». Karjalan ma kes'kvoz'sadoiden aigan. IX—XVII voz'sadoil.
  • «Mö — korela». Kesk'voz'sadoiden rekonstrukcii.
  • «P'otran zavodad». Karjala P'otran Suren aigan XVII voz'sadan lopus — XVIII voz'sadan augotišes.
  • «Lidn-zavod». Aleksandrovskii zavod XVIII voz'sadan lopus — voz'sadan augotišes.
  • «Kivi- da mecradnikad». Mägiden da mecoiden tegeližuz' Karjalas (XVIII — XX voz'sadan augotišes).
  • «Surembaižen käskön mödhe». Oloncan gubernijan tegemine XVIII voz'sadan lopus — XIX voz'sadan augotišes.
  • «Gubernijan pälidn». Petroskoi XIX voz'sadan lopus — XX voz'sadan augotišes.
  • «Statskijal službal». Petroskoin pämehed XIX — XX voz'sadoiden augotišes.
  • «Lidnan eläjad». Petroskoin elo XIX voz'sadan lopus — XX voz'sadan augotišes.
  • «Rahvahan hüvüdeks». Openduz da tervhuz' Olonecan gubernijas XIX voz'sadan lopus — XX voz'sadan augotišes.
  • «Pajorunoiden da tozistarinoiden agjas». Fol'kloran avaidamine da oppimine Karjalas XIX—XX voz'sadoil.
  • «Pohjoine kadril'». Valdkundan rahvahiden prazniksädo. Zal avaižihe kezakus vodel 2019[27].

Muzejan kaikenaigaižen ekspozicijan zalad. Adres: Petroskoi, Engel'san ird,5

  • «Karjalan man živatoiden mir»

Muzejan kogomusiš om läz 220 tuhad muzeijan päfondan kalud, miččed ozutaba londust, arheologijad, Petroskoin da sen agjan istorijad, venälaižiden, karjalaižiden da vepsläižiden tradicionališt kul'turad.

Vodel 2003 Petroskoin 300-voččeks jubilejaks muzei avaiži da ozuti adivoile gubernatoran pertin praznikzalan, mitte oli XIX voz'sadan keskes.

Filialad

Muzejal om koume filialad:

Šoutjärven vepsän etnografine muzei
"Marcialižed veded"
Karjalan frontan istorijan muzei

Homaičendad

  1. ↑ Skriptitõrge: Moodulit "CiteWeb" pole.Skriptitõrge: Moodulit "check for unknown parameters" pole.
  2. ↑ Skriptitõrge: Moodulit "CiteWeb" pole.Skriptitõrge: Moodulit "check for unknown parameters" pole.
  3. ↑ Skriptitõrge: Moodulit "CiteWeb" pole.Skriptitõrge: Moodulit "check for unknown parameters" pole.
  4. ↑ Иванов В. И. Олонецкий губернский музей // Известия Олонецкого губернского совета крестьянских, рабочих и солдатских депутатов. 1918. 4 апреля
  5. ↑ Фомин-Светляк А. Олонецкий губернский музей // Трудовая жизнь. 1922, 4 мая.
  6. ↑ Весь Петрозаводск : cправочная книга г. Петрозаводска на 1923 год с приложением плана города / cоставил С. Шлеймович. — Б. г., л. 45
  7. ↑ Вся Карелия : Справочно-адресная книга Карельской ССР. [Л.], 1925 — л. 90—91
  8. ↑ Skriptitõrge: Moodulit "CiteWeb" pole.Skriptitõrge: Moodulit "check for unknown parameters" pole.
  9. ↑ Юкка Куломаа Финская оккупация Петрозаводска, 1941—1944 (пер.: С. Карху и др.). Архивная копия от 8 redukud 2021 на Wayback Machine — Петрозаводск, 2006. — 278 с.: ил.
  10. ↑ Распоряжение Правительства РК от 21.09.2011 N 549р-П «О переименовании государственного учреждения „Карельский государственный краеведческий музей“»
  11. ↑ Каталог предметов, поступивших в музей [Текст] / Олонецкий естественно-промышленный и историко-этнографический музей; сост. Ф. Шелюков. — Петрозаводск: Губернская тип., 1884—1889. — 24 см.
  12. ↑ Шелюков Флегонт Сергеевич (28.03.1838−1897), старший чиновник особых поручений при Олонецком губернаторе.
  13. ↑ И. Благовещенский Олонецкий музей // Олонецкие губернские ведомости. 1910. 18 сентября.
  14. ↑ А Куняев Олонецкий музей // Олонецкие губернские ведомости. 1910. 18 августа.
  15. ↑ Александр Карлович Гинтер. Некролог // Олонецкие губернские ведомости. 1899. 30 июня.
  16. ↑ Skriptitõrge: Moodulit "CiteWeb" pole.Skriptitõrge: Moodulit "check for unknown parameters" pole.
  17. ↑ Skriptitõrge: Moodulit "CiteWeb" pole.Skriptitõrge: Moodulit "check for unknown parameters" pole.
  18. ↑ Skriptitõrge: Moodulit "CiteWeb" pole.Skriptitõrge: Moodulit "check for unknown parameters" pole.
  19. ↑ Skriptitõrge: Moodulit "CiteWeb" pole.Skriptitõrge: Moodulit "check for unknown parameters" pole.
  20. ↑ Skriptitõrge: Moodulit "CiteWeb" pole.Skriptitõrge: Moodulit "check for unknown parameters" pole.
  21. ↑ Skriptitõrge: Moodulit "CiteWeb" pole.Skriptitõrge: Moodulit "check for unknown parameters" pole.
  22. ↑ Skriptitõrge: Moodulit "CiteWeb" pole.Skriptitõrge: Moodulit "check for unknown parameters" pole.
  23. ↑ Skriptitõrge: Moodulit "CiteWeb" pole.Skriptitõrge: Moodulit "check for unknown parameters" pole.
  24. ↑ Skriptitõrge: Moodulit "CiteWeb" pole.Skriptitõrge: Moodulit "check for unknown parameters" pole.
  25. ↑ Skriptitõrge: Moodulit "CiteWeb" pole.Skriptitõrge: Moodulit "check for unknown parameters" pole.
  26. ↑ Skriptitõrge: Moodulit "CiteWeb" pole.Skriptitõrge: Moodulit "check for unknown parameters" pole.
  27. ↑ Skriptitõrge: Moodulit "CiteWeb" pole.Skriptitõrge: Moodulit "check for unknown parameters" pole.

Skriptitõrge: Moodulit "Check for unknown parameters" pole.

Literatur

  • Государственный историко-краеведческий музей КФССР. Путеводитель по музею. — Петрозаводск, 1949. — 66 с. с илл.
  • Историко-краеведческий музей Карельской АССР. Крат. путеводитель. — Петрозаводск, Госиздат КАССР, 1957. — 50 с. с илл.
  • Краеведение и музей: [Карел. гос. краевед. музею 120 лет] / Сост.: Н. А. Гроссман, Л. И. Капуста. — Петрозаводск, 1992. — 199 с.: ил.
  • Краеведение и музей: Сборник статей. / Карел. гос. краевед. музей. — Петрозаводск: Б. и., 1996. — 85 с.
  • Гольденберг М. Л. От бумажника до хранилища (к 150-летию музея). — «Мир музея» № 9 (409), сентябрь 2021.

Tarkendused

Skriptitõrge: Moodulit "Navbox" pole.

Om sadud "https://vep.megawiki.ru/w/index.php?title=Karjalan_rahvahaline_muzei&oldid=5217"