Mine sisu juurde

Pudožan rajon

Мегавики-späi

<table class="infobox infobox-Skriptitõrge: Moodulit "Hash" pole. " style="" data-name="Administrativine pala" >rajon / municipaline rajonPudožan rajonSkriptitõrge: Moodulit "Wikidata" pole. Skriptitõrge: Moodulit "Wikidata" pole. Skriptitõrge: Moodulit "Infobox" pole.Skriptitõrge: Moodulit "Wikidata" pole.Skriptitõrge: Moodulit "Transclude" pole.

Pudožan rajon (ven.: Пу́дожский райо́н, karj.: Puudožin piiri) — om Venäman Federacijan Karjalan Valdkundan administrativiž-territorialine ühtenzoituz (rajon) da municipaline rajon.

Administrativine keskuz om  — Pudož-lidn.

Pudožan rajon mülüb Edahaižihe Pohjoižrajonoihe.

Geografii

Ühthine rajonan pind om 12 745 km². Sijadase Karjalan suvipäivnouzman poles. Öbokpoles rajon röunotab Karjalan Änižröunanke da sen rand valase Änižen vedel, pohjpäivlaskmal Karjalan Medvežjegorskan rajonanke, pohjoižel, päivnouzmal da suvipöivnouzmal Arhangel'skan agjanke, suvel Vologdan agjanke.

Rajonan kesktahol oma pened kukkhad, miččed tehtas Belomoro-Änižen vezijagamižen.

Pudožan rajonas da Arhangel'skan agjan Änižröunas sijadase sur' Evropan Vodlozerskan rahvahaline kaičendtaho (4683 km²).

Il'mišt

Il'mišt om pehmed, kontinentaline. Vilukun keskmäine il'man temperatur om 12.1 °C, heinkun om +16.5 °C.

Flora da fauna

Vargačnoje-Korbozerskoje-järv da sen ümbrišt vodelpäi 2016 saiba londusenmuštpacaz-statusad regionališt znamoičendad. Sen tegendan tedotodištusen vaumičiba Venäman tedoakademian Karjalan tedokeskusen mecan institutan, Petroskoin valdkundližen universitetan da SPOK-sebran (ven.: «СПОК») radnikad. Muštpacaz om tehtud, miše kaita londusišt kogomust, sen tedo-, ekologian da rekreacioništ arvostust.[1].

Istorii

Skriptitõrge: Moodulit "Основная статья" pole. Ende nece oli Pudožan ujezd Olonecan gubernijan pohjpäivnouzman polel.

Pudožan rajon om tehtud 23. sügüz'kud vodel 1927 Avtonomižes Karjalan SSRas. Nügüdlaižes nägos rajon om 2. kezakuspäi vodelpäi 1994.

Eläjad

Skriptitõrge: Moodulit "Statistical2" pole.

Skriptitõrge: Moodulit "Statistical2" pole.

Venäman ekonomižen kehitoitusen ministerstvan mel'pidon mödhe, eläjiden lugumär linneb[2]:

  • 2024 — 16,27 tuhad mest;
  • 2035 — 12,59 tuhad mest.
Urbanizacii

Lidnalaižiš olohiš (Pudož-lidn) eläb Avaldistõrge: Ootamatu <-tehtemärk % rajonan eläjid.

Rahvahad

Venäman rahvahan lugemižen tedoiden mödhe vodel 2020 rajonas eläjiden keskes eläba nene rahvahad (rahvahad, kudambiden lugumär om vähemba 0,1 % pidab kacta "Toižed"-riviš)[3]:

Rahvahuz’ Mehiden lugumär Pala
Venälaižed 12 950 86,54 %
Belorusad 461 3,08 %
Ukraincad 152 1,02 %
Karjalaižed 92 0,61 %
Pol’akad 47 0,31 %
Armenialaižed 30 0,20 %
Litovcad 20 0,13 %
Ciganad 17 0,11 %
Mordvalaižed 17 0,11 %
Toižed[4] 1178 7,89 %
Kaiked 14 964 100,00 %

Municipaline jagamine

Pudožan rajon (Pudožan rajon)
Точка
Pudož
Точка
Avdejevo
Точка
Krasnoborskii
Точка
Krivci
Точка
Kubovo
Точка
Kuganavolok
Точка
Päl'ma
Точка
Šal'skii
Pudožan rajonan administrativine jagamine

Pudožan minucipaližehe rajonaha mülüb 8 municipališt eländsijad, sen lugus om 1 lidnalaine eländsija da 7 küläkundad[5][6]: Skriptitõrge: Moodulit "Tables" pole.

Eländtahod

Pudožan rajonas om 73 eländtahod [6][7]. Skriptitõrge: Moodulit "Tables" pole.

Ekonomik

Rajonan ekonomikan päpohj om mectegeližuz' da kivisaskel'mine tegeližuz'. Rajonan mectegeližuden pala om 90 %. Rajonas tulotadas 5 % ščebn'ad da läz 30 % Karjalan bloktavaroid.

Om projekt, miččen mödhe voib leta uded mankaivatusiden tahod: Pudožgorskan titanomagnetitovižen rudad taho, Agonozerskan hromrudoiden taho, Šalozerskan metallrudoiden taho. Ned sijadasoiš Pudožan rajonas läz Vologdan da Arhangel'skan agjoiden röunid[8].

Rajonas sadas Pudožgorskan granitad (kived, plitad, ščeben'), miččen voib vedada vezitransportan abul.

Ajamed

Kaks' avtoted sidotas rajonan Vologdan da Arhangel'skan agjoidenke. Rajonan Vodla-jogedme voidas ujuda laivad da jogivenehed, miččiden jügu om vähemba 5000 tonnad.

Rajonan lehtez

Ezmäine ujezdan Pudožan Tähtaz-lugendlehtez (ven.: «Звезда Пудожа») (toimitai К. V. Hr'apin) om sätud 12. kezakud vodel 1919. Vozil 1930—1956 lehtesen nimi oli «Rusked Pudož» (ven.: «Красный Пудож»), vozil 1956—1991 — «Radon Znam» (ven.: «Знамя труда». Vodelpäi 1991 sen nimi om Pudožan vestnik (ven.: «Пудожский вестник»)[9].

Melentartuisijad

Rajonas kaičese enamb 340 istorijan-kul'turan jäl'gestusen muštpachad[10]. Senlugus om Vodlojärven Il'l'an pagastan aid.

Sebruzkosketused

  • Флаг Финляндии Alajärvi Kommuna, Suomi (om allekirjutadud kožmuz' sebruzkosketusiden kehitoitandas)[11].

Tetabad sündujad

Homaičendad

  1. ↑ Skriptitõrge: Moodulit "Transclude" pole..
  2. ↑ Skriptitõrge: Moodulit "CiteWeb" pole.Skriptitõrge: Moodulit "check for unknown parameters" pole.
  3. ↑ Итоги Всероссийской переписи населения 2020 года. Том 5. Национальный состав и владение языками. Таблица 1. Национальный состав населения
  4. ↑ Аварцы (1), Азербайджанцы (10), Башкиры (1), Болгары (2), Вепсы (5), Греки (1), Евреи (1), Кабардинцы (1), Казахи (5), Карачаевцы (1), Коми (1), Коми-пермяки (2), Кумыки (1), Лезгины (1), Молдаване (3), Монголы (1), Немцы (1), Осетины (1), Румыны (2), Табасараны (1), Татары (13), Туркмены (2), Удмурты (7), Узбеки (2), Финны (10), Хакасы (1), Чуваши (11), Чукчи (2), Указавшие другие ответы о национальной принадлежности (99), Нет национальной принадлежности (8), Лица, в переписных листах которых национальная принадлежность не указана (981)
  5. ↑ Skriptitõrge: Moodulit "CiteWeb" pole.Skriptitõrge: Moodulit "check for unknown parameters" pole.
  6. ↑ 6,0 6,1 Skriptitõrge: Moodulit "CiteWeb" pole.Skriptitõrge: Moodulit "check for unknown parameters" pole.
  7. ↑ Skriptitõrge: Moodulit "CiteWeb" pole.Skriptitõrge: Moodulit "check for unknown parameters" pole.
  8. ↑ Skriptitõrge: Moodulit "String" pole. Карельский мегапроект // Росбизнесконсалтинг. — 29 апреля 2008. Архивировано 2 semendkud 2008 года.
  9. ↑ Карелия: энциклопедия: в 3 т. / гл. ред. А. Ф. Титов. Т. 3: Р — Я. — Петрозаводск: ИД «ПетроПресс», 2011. С. 8 — 384 с.: ил., карт. ISBN 978-5-8430-0127-8 (т. 3)
  10. ↑ Skriptitõrge: Moodulit "CiteWeb" pole.Skriptitõrge: Moodulit "check for unknown parameters" pole.
  11. ↑ Skriptitõrge: Moodulit "CiteWeb" pole.Skriptitõrge: Moodulit "check for unknown parameters" pole.

Skriptitõrge: Moodulit "Check for unknown parameters" pole.

Literatur

  • Кораблёв В. А. Пудож. — Петрозаводск, 1983
  • Республика Карелия: Информ. справ. пособие / Ред. Е. Г. Немкович, А. С. Кармазин. — Петрозаводск, 1999
  • Карелия: энциклопедия: в 3 т. / гл. ред. А. Ф. Титов. Т. 2: К — П. — Петрозаводск: ИД «ПетроПресс», 2009. — 464 с.: ил., карт. — С. 449—450 ISBN 978-5-8430-0125-4 (т. 2)
  • Иностранцев, «Геологические исследования на севере России в 1869 и 1870 гг.» («Труды СПб. Общества Естествоиспытателей», III, СПб., 1872)
  • Харузин, Николай Николаевич Из материалов, собранных среди крестьян Пудожского уезда («Труды Этнографического Отдела Общества Любителей Естествознания, Антропологии и Этнографии», IX) Электронная копия
  • В. X. (Харузин), «На севере. Путевые воспоминания» (Москва, 1890).

Tarkendused

Skriptitõrge: Moodulit "Navbox" pole. Skriptitõrge: Moodulit "Navbox" pole. Skriptitõrge: Moodulit "Navbox" pole.

Om sadud "https://vep.megawiki.ru/w/index.php?title=Pudožan_rajon&oldid=9897"