Uusikaarlepüü

<table class="infobox infobox- " style="" data-name="El6ndtaho" >

Lidnankundan da sen ümbrišton kart (2020)

Uusikaarlepüü (suom.: Uusikaarlepyy, mugažo Lapuanjoensuu, roč.: Nykarleby, sijaline ročin virkand: [nyˈkɑːrleˌbyː]) om Suomenman lidn da lidnankund valdkundan päivlaskmas, Botnižen lahten randal. Se om Pohjanma-agjan nellänz' lidnankund kudespäi eläjiden lugun mödhe.

Istorii

Lepua-külä sai lidnan oiktusid vl 1620. Sil-žo aigal nügüdläine nimi om sündnus, suomen nimituz toštab ročin nimed känduses, Karlebü-lidnan mödhe. Torad mäniba lidnan ümbrištos Suomen sodan aigan (1808) Ročinman i Venäman keskes. Mülütihe koumed küläkundad Uusikaarlepüühü vl 1975: Uusikaarlepüü (küläkund), Munsal (suom.: Munsala) i Jepua.

Uusikaarlepüü šingotase «KWH Group»-konglomeratan (baziruiše Vas-lidnas) kahtel tegimel: pakuitesen i torviden pästand («Prevex»), abrazivad krepindanke («KWH Mirka»). Mugažo «Westwood»-edheotand tegeb puižid pordhid.

Geografijan andmused

Lidn sijadase agjan pohjoižes, Lapua-jogensun randoil (suom.: Lapuanjoki, roč.: Lappo å / Nykarleby älv 150 km pitte). Matkad agjan Vas-keskushesai om 66 km suvipäivlaskmha orhal vai 77 km avtol, Hel'sinki-pälidnhasai om 395 km suvhe-suvipäivnouzmha orhal vai 460 km avtotedme. Lähembaižed lidnad avtotedme oma Pietarsaari 20 km pohjoižhe-pohjoižpäivnouzmha i Kokkol (Keskpohjanma) 50 km pohjoižpäivnouzmha. «Seinjogi — Oulu»-raudtekeskust läbitab kundad, kaks' raudtestancijad.

Vl 2020 lidnankundan pind — 1675,15 km², sidä kesken kuivma 732,64 km², vezi i sokaz tahond ottas 4,51 km², meri om 938 km².

Eläjad

Vl 1980 lidnan eläjiden lugu oli 7 537 ristitud, vl 2010 — 7 458 ristitud. Municipalitetan kaikiš suremb ristitišt oli 7 768 eläjad vl 1985. Ristitišton pol' eläb lidnankundan keskuses.

Kodikel' (2016): suomen kel' — 7,1%, ročin kel' — 86,9%, toižed keled — 6,0%.

Gösta Villman (roč. Gösta Willman) radoi edeližen lidnanpämehen (2002−2018).

Galerei

• 
  Lidnan ohjastusen pert'
• 
  Uusikaarlepüün Ph. Birgittan jumalanpert'
  (om saudud 18. voz'sadan ühtendel polel,
  vn 2017 nägu)
• 
  «KWH Mirka»-kompanijan tegim
  (2016)
• 
  Jepua (roč.: Jeppo)-raudtestancijan sauvuz (2013)

Irdkosketused

• Lidnan oficialine sait (nykarleby.fi). (roč.) (suom.)